देशभरातील राष्ट्रीय महामार्गांवरील स्वच्छतेचा दर्जा सुधारण्यासाठी राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण (NHAI) ने एक अनोखी योजना सुरू केली आहे. या योजनेअंतर्गत, जर तुम्ही टोल प्लाझावरील अस्वच्छ किंवा खराब स्थितीत असलेले टॉयलेट रिपोर्ट केले, तर तुम्हाला थेट ₹1000 चा FASTag बॅलन्स मिळू शकतो.
ही योजना प्रवाशांचा सहभाग वाढवून महामार्गांवरील सुविधा अधिक चांगल्या करण्यासाठी सुरू करण्यात आली आहे. अनेकदा टोल प्लाझावर स्वच्छतेचा अभाव, पाण्याची कमतरता किंवा बंद टॉयलेट्स यामुळे प्रवाशांना मोठा त्रास सहन करावा लागतो. आता या समस्यांवर तोडगा काढण्यासाठी NHAI ने नागरिकांना थेट सहभागी करून घेतले आहे.
कशी काम करते ही योजना?
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी तुम्हाला ‘Rajmargyatra’ या अधिकृत मोबाईल अॅपचा वापर करावा लागेल. जर तुम्हाला एखाद्या टोल प्लाझावर घाणेरडे किंवा वापरण्यायोग्य नसलेले टॉयलेट दिसले, तर त्या ठिकाणाचे फोटो काढून अॅपमध्ये अपलोड करावे लागतात.
तक्रार करताना काही महत्त्वाच्या गोष्टी लक्षात ठेवाव्या लागतात:
- किमान 3 फोटो अपलोड करणे आवश्यक आहे
- फोटो geo-tagged आणि time-stamped असावेत
- तुमचा मोबाईल नंबर आणि वाहन क्रमांक (VRN) द्यावा लागतो
तक्रार सबमिट केल्यानंतर NHAI टीम त्या तक्रारीची पडताळणी करते. तक्रार योग्य आढळल्यास, संबंधित वाहनाच्या FASTag खात्यात ₹1000 रिचार्ज केला जातो.
कोणत्या तक्रारी ग्राह्य धरल्या जातात?
फक्त घाणेरडे टॉयलेटच नाही, तर खालील समस्या देखील ग्राह्य धरल्या जातात:
- टॉयलेटमध्ये पाणी नसणे
- लाईट किंवा स्वच्छतेचा अभाव
- टॉयलेट बंद असणे
- खराब फिटिंग किंवा वापरण्यास अयोग्य स्थिती
मात्र ही योजना फक्त NHAI अंतर्गत येणाऱ्या टोल प्लाझावरील टॉयलेटसाठी लागू आहे. पेट्रोल पंप, ढाबे किंवा इतर खासगी ठिकाणांवरील टॉयलेट यामध्ये समाविष्ट नाहीत.
नियम आणि अटी
या योजनेअंतर्गत काही नियमही लागू आहेत:
- एका वाहनाला (VRN) फक्त एकदाच बक्षीस मिळेल
- एका टॉयलेटसाठी दररोज फक्त पहिली वैध तक्रार ग्राह्य धरली जाईल
- डुप्लिकेट किंवा जुने फोटो स्वीकारले जाणार नाहीत
स्वच्छतेसाठी नागरिकांचा सहभाग
NHAI ची ही योजना केवळ बक्षीस देण्यापुरती मर्यादित नाही, तर ती स्वच्छतेबाबत जागरूकता निर्माण करण्यासाठी महत्त्वाची पायरी मानली जाते. या उपक्रमामुळे नागरिक थेट व्यवस्थापन प्रक्रियेत सहभागी होतात आणि अधिक चांगल्या सुविधा मिळवण्यासाठी योगदान देऊ शकतात.
महामार्गांवर प्रवास करताना आता तुम्हाला फक्त समस्या सहन करण्याची गरज नाही—तुम्ही ती नोंदवू शकता आणि त्यासाठी बक्षीसही मिळवू शकता.






